چهارشنبه، ۱۵ مهر ۱۴۰۵
یکی از توصیههایی که در سالهای اخیر بین کاربران آیفون رواج پیدا کرده، محدود کردن شارژ باتری به ۸۰ درصد است. اپل از زمان معرفی سری آیفون ۱۵ امکان تعیین Charge Limit را در اختیار کاربران قرار داده تا بتوانند حداکثر میزان شارژ باتری را مشخص کنند. ایده ساده است: باتری لیتیومیونی هرچه مدت بیشتری در سطح شارژ بسیار بالا، بهخصوص نزدیک ۱۰۰ درصد، باقی بماند، فشار بیشتری را تجربه میکند و محدود کردن شارژ میتواند در بلندمدت به کاهش فرسودگی باتری کمک کند.
اما آیا این موضوع در استفاده واقعی هم تفاوت محسوسی ایجاد میکند؟ آزمایش سهساله یکی از نویسندگان MacRumors روی آیفونهای مختلف، از آیفون ۱۵ پرو مکس تا آیفون ۱۷ پرو مکس، تصویر جالبتری از این موضوع ارائه میدهد.

در جدیدترین آزمایش، آیفون ۱۷ پرو مکس به مدت یک سال با محدودیت شارژ ۸۰ درصد استفاده شده است. بعد از ۱۲ ماه، سلامت باتری این دستگاه روی ۹۷ درصد قرار داشته و تعداد چرخههای شارژ آن به ۲۷۷ چرخه رسیده است.
این نتیجه در مقایسه با نسلهای قبلی جالبتر میشود. آیفون ۱۶ پرو مکس پس از ۱۲ ماه استفاده با همین محدودیت، سلامت باتری ۹۴ درصدی داشت و آیفون ۱۵ پرو مکس نیز پس از یک سال به ۹۴ درصد رسیده بود. در بررسی طولانیتر، آیفون ۱۶ پرو مکس پس از ۲۴ ماه روی ۹۳ درصد و آیفون ۱۵ پرو مکس پس از ۳۶ ماه روی ۸۸ درصد ظرفیت اولیه باتری قرار داشت.
در نگاه اول، نتیجه آیفون ۱۷ پرو مکس بسیار امیدوارکننده است؛ اما نمیتوان تمام این تفاوت را صرفاً به محدودیت شارژ ۸۰ درصد نسبت داد.
یکی از تغییرات مهم آیفون ۱۷ پرو و ۱۷ پرو مکس، استفاده از طراحی آلومینیومی یکپارچه و سیستم خنککننده Vapor Chamber است. اپل اعلام کرده که این سیستم برای مدیریت بهتر حرارت طراحی شده و در کنار تراشه A19 Pro و بهینهسازیهای iOS 26، به افزایش بهرهوری و شارژدهی دستگاه کمک میکند.
نویسنده آزمایش نیز اشاره کرده که آیفون ۱۷ پرو مکس در مقایسه با آیفون ۱۶ پرو مکس کمتر داغ میشده و احتمال میدهد سیستم خنککننده جدید در نتیجه نهایی سلامت باتری نقش مهمی داشته باشد.
این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ چون گرما یکی از عوامل مهم در فرسودگی باتریهای لیتیومیونی است. بنابراین ممکن است بخشی از عملکرد بهتر باتری آیفون ۱۷ پرو مکس به مدیریت حرارت بهتر مربوط باشد، نه فقط محدود کردن شارژ روی ۸۰ درصد.

مشکل اصلی محدود کردن شارژ به ۸۰ درصد این است که کاربر عملاً ۲۰ درصد از ظرفیت قابل استفاده باتری را کنار میگذارد. برای کسی که بیشتر روز را نزدیک شارژر میگذراند، این موضوع احتمالاً آزاردهنده نیست؛ اما برای افرادی که زیاد سفر میکنند، از GPS استفاده میکنند، با دوربین فیلمبرداری میکنند یا مدت زیادی به شارژر دسترسی ندارند، همین ۲۰ درصد میتواند اهمیت زیادی داشته باشد.
در آزمایشهای قبلی نیز مشخص شده بود که محدودیت ۸۰ درصد همیشه از نظر تجربه روزمره ارزش این کاهش ظرفیت را ندارد. در آزمایش آیفون ۱۶ پرو مکس، حتی با رعایت این محدودیت، سلامت باتری پس از یک سال به ۹۴ درصد رسیده بود؛ در حالی که یک آیفون ۱۶ پرو مکس دیگر که بدون محدودیت ۸۰ درصد استفاده شده بود، در شرایط مشابه ۹۶ درصد سلامت باتری داشت. البته این مقایسه آزمایشگاهی و کنترلشده نیست و نمیتوان از آن نتیجه گرفت که شارژ تا ۱۰۰ درصد بهتر است.
اپل برای آیفونهای سری ۱۵ و جدیدتر امکان انتخاب محدودیت شارژ را فراهم کرده است. کاربر میتواند حداکثر میزان شارژ را تعیین کند و آیفون پس از رسیدن به محدوده انتخابشده، شارژ را متوقف میکند. اگر شارژ دستگاه در حالی که به برق متصل است بیش از ۵ درصد کاهش پیدا کند، دوباره تا محدوده تعیینشده شارژ خواهد شد.
نکته جالب این است که حتی اگر Charge Limit روی کمتر از ۱۰۰ درصد تنظیم شده باشد، آیفون گاهی اوقات باتری را تا ۱۰۰ درصد شارژ میکند تا تخمین میزان شارژ و وضعیت باتری همچنان دقیق باقی بماند.
اپل همچنین گزینههای دیگری مانند ۹۰ و ۹۵ درصد را در اختیار کاربران قرار داده است. بنابراین انتخاب فقط بین ۸۰ و ۱۰۰ درصد نیست و میتوان بر اساس نوع استفاده، یک گزینه متعادلتر انتخاب کرد.
این دو قابلیت را نباید با یکدیگر اشتباه گرفت. Charge Limit سقف مشخصی برای شارژ باتری تعیین میکند؛ برای مثال اگر روی ۸۰ درصد باشد، آیفون معمولاً بیشتر از این مقدار شارژ نمیشود.
در مقابل، Optimized Battery Charging زمانی کاربرد دارد که محدودیت شارژ روی ۱۰۰ درصد باشد. آیفون با بررسی عادتهای شارژ کاربر تلاش میکند مدت زمانی را که باتری در سطح ۱۰۰ درصد باقی میماند کاهش دهد و زمان شارژ کامل را با زمان مورد نیاز کاربر هماهنگ کند. اپل این روش را بهعنوان راهی برای کاهش فرسودگی باتری پیشنهاد میکند.
برای بسیاری از کاربران، همین گزینه میتواند انتخاب منطقیتری نسبت به محدودیت دائمی ۸۰ درصد باشد؛ چون در عین حفظ ظرفیت کامل باتری، مدت حضور آن در شارژ ۱۰۰ درصد را کاهش میدهد.
در آیفون ۱۷، آیفون ۱۷ پرو، آیفون ۱۷ پرو مکس و آیفون Air، اپل قابلیت Adaptive Power را نیز بهصورت پیشفرض فعال کرده است. این قابلیت با بررسی الگوی مصرف کاربر، زمانی که احتمال میدهد مصرف باتری بیشتر از حد معمول باشد، بهصورت خودکار تغییراتی مانند کاهش جزئی روشنایی نمایشگر، محدود کردن فعالیتهای پسزمینه و برخی تنظیمات عملکردی را اعمال میکند.
در نتیجه، مدیریت باتری در آیفونهای جدید دیگر فقط به نحوه شارژ کردن محدود نمیشود و خود سیستمعامل نیز نقش مهمی در کاهش مصرف و افزایش طول عمر باتری دارد.
پاسخ یکسانی برای همه وجود ندارد. اگر اولویت شما بیشترین طول عمر ممکن باتری است و ۸۰ درصد ظرفیت برای استفاده روزانه کافی است، فعال کردن Charge Limit میتواند انتخاب مناسبی باشد.
اما اگر به شارژدهی بیشتری نیاز دارید، انتخاب ۹۰ یا ۹۵ درصد میتواند تعادل بهتری بین سلامت باتری و استفاده روزمره ایجاد کند. حتی میتوانید در روزهایی که به شارژ کامل نیاز دارید، محدودیت را موقتاً افزایش دهید.
نتیجه آزمایش سهساله MacRumors نشان میدهد که محدود کردن شارژ به ۸۰ درصد میتواند همراه با سلامت باتری خوب باشد؛ اما هنوز نمیتوان گفت که این قابلیت بهتنهایی دلیل اصلی حفظ سلامت باتری است. تعداد چرخههای شارژ، دمای دستگاه، نوع شارژ، میزان استفاده و حتی تفاوتهای میان باتریهای مختلف نیز تأثیر دارند.
بنابراین اگر برای استفاده روزمره به تمام ظرفیت باتری نیاز دارید، نیازی نیست صرفاً برای رسیدن به عدد ۸۰ درصد خودتان را محدود کنید. استفاده از Optimized Battery Charging، جلوگیری از داغ شدن بیش از حد دستگاه و مدیریت منطقی شارژ، در کنار استفاده از Charge Limit در صورت نیاز، رویکرد متعادلتری برای حفظ سلامت باتری آیفون محسوب میشود.